editor

Merckx Katrien

Coördinator De Groene Waterman - Tussen de boeken door bouwend aan een solidaire samenleving en mama van drie - U kan Katrien volgen op Instagram en Goodreads.

   Van nieuw naar oud 

Brieven in de nacht
Hoda Barakat

Hoda Barakat vertelt het verhaal van mensen op de vlucht en geeft een stem aan de meest ontheemden in onze samenleving. We kruisen ze dagelijks, maar wat weten we eigenlijk van hen? Ondanks de zware thematiek leest het boek vlot. De briefvorm maakt het intiem en persoonlijk, maar zet je als lezer ook soms aan het twijfelen. Hoe betrouwbaar is de verteller? Een boek dat veel emoties oproept zonder ergens sentimenteel te worden en dat is dankzij de doordachte, pure en intense taal van Barakat. Relevant en mooi.

Dit is echt een heel leuk boek. Eco-feministisch moordverhaal, meerlagig, humoristisch en bij wijlen ontroerend. Janina is een heerlijk hoofdpersonage, koppige outcast en wijze vrouw. Ze geeft niet alleen een stem aan de natuur en de dieren maar ook aan de afgeschreven oude vrouwen. Zo oud worden lijkt me wel wat.

Weet u wat groen geneuzel is? Douche wat korter, doe het licht uit, scheid je afval. Allemaal groen geneuzel! Journalist Jaap Tielbeke van De Groene Amsterdammer schreef er een interessant boek over. Volgens Tielbeke zetten de oproepen die de consument moeten aanzetten om beter voor het milieu te zorgen, de ware verantwoordelijken buiten schot. We moeten onze pijlen richten op de grote vervuilende industrie en de politiek die maatregelen kan afdwingen. Het boek is ook een goede kennismaking met verschillende stromingen in de klimaatbeweging en veel auteurs. De boodschap van Tielbeke is hoopvoller dan de titel van zijn boek laat vermoeden, maar hij zegt wel waar het om draait en dat is noodzakelijk als we het tij willen keren.

De debuutroman van de dichter Ocean Vuong is een schokkend familieportret en een indringend relaas van een eerste liefde, waarin de bezwerende kracht van taal en verhalen wordt aangewend als middel om te overleven en kloven te overbruggen.

Ik was ondersteboven van “Ik zal de wereld nooit meer zien” van Ahmed Altan. Altan is de oprichter en hoofdredacteur van het Turkse dagblad Taraf. Na de mislukte staatsgreep in 2016 werd het blad verboden en werd Altan veroordeeld tot levenslang. Het boek is een hartverscheurend relaas over vrijheid, literatuur, tijd en gevangenschap waardoor alles in een ander daglicht komt te staan. Toen op een vroege ochtend in de zomer van 2016 werd aangebeld bij de Turkse journalist en schrijver Ahmet Altan wist hij meteen dat de politie voor de deur stond. Hij en zijn broer Mehmet werden gearresteerd in de nasleep van de mislukte staatsgreep in Turkije. De verdenking: verspreiding van verborgen boodschappen ter aanmoediging van de coupplegers. Begin 2018 werd Altan veroordeeld tot een levenslange gevangenisstraf. De rest van zijn leven zal hij drieëntwintig uur per dag doorbrengen in eenzame opsluiting. In Ik zal de wereld nooit meer zien beschrijft Altan op urgente wijze de politieke situatie in Turkije en zijn leven in de gevangenis. Hij overstijgt daarmee zijn eigen tragedie en schrijft indrukwekkend over universele thema’s als vrijheid en het verloop van de tijd, die in een ander licht komen te staan als je weet dat je voor altijd opgesloten zit. Vanuit zijn cel kan Altan nog maar één ding doen: een verhaal vertellen dat zijn lezers niet meer loslaat. Ik zal de wereld nooit meer zien is een oprecht en belangrijk verhaal voor iedereen die gelooft in de kracht van het woord.

Als dochter van arbeidersmigranten stond haar parcours op voorhand vast. Huisvrouw of poetsvrouw, op school gedoemd tot het watervalsysteem. Ze zou geen hoge ogen gooien. Het stond in de statistieken geschreven, zoals ze het zelf schrijft. Maar Rachida Aziz nam daar geen genoegen mee. Op school deed ze het goed, werd ontwerpster en onderneemster. Ondertussen kennen we haar als een vurige stem in het actuele debat. Recent schreef ze haar persoonlijk verhaal op in "Niemand zal hier slapen vannacht". Met een kritische blik kijkt ze naar de samenleving vandaag. Ze haalt het discours van de superioriteit van westerse waarden en normen grondig onderuit en houdt een vurig pleidooi tegen alle structureel onrecht, onrecht tegen migranten, holebi's, vrouwen, e.v.a. Aziz heeft een scherpe pen, stof genoeg voor een interessant boek.

Howard Zinn is een van de invloedrijkste Amerikaanse geschiedkundigen. Een aantal jaren geleden heeft hij de alternatieve geschiedenis van Amerika neergepend. Hij vertelt het ontstaan van de VS vanuit het perspectief van de indianen, slaven, feministes, textielarbeiders, zwarte jongeren,....Heel leerrijk om uit ons witte dominante denkbeeld te stappen. En laat je niet afschrikken door de dikte van het boek: je kan het ook in stukjes lezen.

Niet voor de winst
Martha Nussbaum

Om de zoveel jaar neem ik dit boek nog eens vast. Een sterk pleidooi voor de terugkeer naar meer geesteswetenschappen en tegen de kortzichtige focus op enkel nuttige en economisch inzetbare vaardigheden. In het boek gefocust op het onderwijs maar in mijn ogen ook van toepassing op eigenzinnige boekhandels === “Een menselijke en menswaardige samenleving krijg je niet zomaar… Dat betekent dat mensen moeten kunnen onderzoeken, wegen, argumenteren en debatteren. Traditie of autoriteit mogen niet zomaar de doorslag geven. Ze hebben ook het vermogen nodig om bij alle verschillen de menselijkheid van andere personen te onderkennen en zich in anderen te kunnen verplaatsen…En ook oordeelsvorming is belangrijk, over politieke leiders, over wat er goed is voor de groep, de gemeenschap…” Een democratie heeft kritische, mondige burgers nodig. De geesteswetenschappen dragen daar volgens Martha Nussbaum aan bij. Voor hun aandacht voor taal, geschiedenis en filosofie zijn ze een voedingsbodem voor kritisch (na)denken, argumenteren en debatteren. Literatuur, drama, dans en beeldende kunst bevorderen een speelse creativiteit en nodigen ertoe uit je te verplaatsen in het leven van anderen en je te verwonderen.

The Essential Feminist Reader
Estelle B. Freedman

The Essential Feminist Reader, geredigeerd door Estelle B. Freedman, laat je kennis maken met een zeer divers scala aan femistische teksten van vroeger en nu. Denk je aan een feminist(e), de kans is groot dat ze(hij) er met een tekst in staat. Susan B. Anthony, Simone de Beauvoir, W.E.B. Du Bois, Hélène Cixous, Betty Friedan, Charlotte Perkins Gilman, Emma Goldman, The Guerrilla Girls, Ding Ling, Audre Lorde, John Stuart Mill, Christine de Pizan, Adrienne Rich, Margaret Sanger, Huda Shaarawi, Sojourner Truth, Mary Wollstonecraft en Virginia Woolf, ... om er maar enkele te noemen. Een geweldige introductie.

The hate u give
Angie Thomas

Brandend actueel (helaas) - meeslepend - goed leesbaar. Starr Carter woont in een armoedige, zwarte buurt, maar gaat naar een dure witte school. De balans die Starr tussen deze werelden heeft gevonden, wordt overhoop gehaald als haar beste vriend Khalil voor haar ogen wordt doodgeschoten door een politieagent, onschuldig. Verslagen door emoties probeert Starr zichzelf te herpakken in een samenleving vol ongelijkheid, overleven in de twee werelden wordt steeds lastiger en de waarheid spreken krijgt een hoge prijs.

Vuile lakens
Heleen Debruyne & Anais van Ertvelde

Vuile lakens, een hedendaagse visie op seksualiteit”: open en eerlijk, vrij en vrank, ernstig en luchtig, provocerend en beschouwend. Heerlijk! Geef dit aan uw vriendin, uw lief, uw jongvolwassen kinderen cadeau. Ja, het kan zelfs in het pakje van tante Jeanne. Een citaat om u te overtuigen: “Kennis komt uit vele hoeken. School, internet, vrienden, verdwaalde foldertjes in dokterskabinetten. Gretig grijp je naar die snippertjes kennis, je houdt ze bij, gebruikt ze. Zelden reflecteer je over welke feiten jouw kant op zijn gewaaid, welke weg ze hebben afgelegd. Maar wat je weet, en waarom, is niet neutraal”. Gewoon doen en lees het zeker ook eens!

Celestial Bodies
Jokha Alharthi

Vorig jaar won Celestial Bodies de International Booker Prize. In allerlei opzichten een boek van eersten. Naast het feit dat ze als eerste vrouwelijke Omaanse auteur vertaald werd in het Engels, is het ook het eerste Arabische boek dat deze prestigieuze prijs wint. De roman vertelt het verhaal van drie generaties in een welgestelde Omaanse familie en hun ruime omgeving, verbonden via traditie, huwelijken en vriendschappen. Drie dochters vormen de kern van het verhaal. Alle personages zoeken hun weg in een wereld gevormd door tradities en verwachtingen, dit alles tegen de achtergrond van grote socio-economische veranderingen in Oman. Een Nederlandse vertaling laat helaas op zich wachten, maar in het Engels is er de mooie vertaling van Marilyn Booth. Booth omschrijft het boek zelf heel mooi: "A complete world of social relations, practices and customary usages is collapsing ….. It is a precarious edge between one era and another, the border between the world of masters and that of slaves, between the worlds of the human beings and of supernatural jinn, between living reality and nightmare, between genuine love and imagined love, between the society’s idea of person and a person’s sense of self."

“Ik hou van de hoop, die het tegenovergestelde is van de angst. De angst roept op tot passiviteit, lethargie, ze jaagt je bevend onder je bed. De hoop leert je op te staan en te zingen, misschien eerst nog schuchter zoals een zwaluw, maar van langsom vastberadener.” Dirk, wat een leven. Wat een overwinningen. Nu even heel stil.

Kindertijd
Tove Ditlevsen

Zo mooi. Veel meer kan ik er niet over schrijven. Elke omschrijving zou haar taal, haar toon en haar blik tekort doen'

Dit is een van de favoriete boeken van mijn zoon. De zomer voor hij dertien werd heeft hij het niet gelezen maar verslonden. Dit is dus eigenlijk zijn tip. Wist je dat:- een giraf z'n oren kan uitlikken?- we al duizenden jaren onze tanden poetsen?- je je hoofd kunt wegen door het in een emmer water te stoppen?- bamboe soms meer dan een meter per dag groeit?- astronauten in een stofzuiger plassen?321 verrassende weetjes over dieren, wetenschap, geschiedenis, aardrijkskunde en nog veel meer.

“Als je mensen buiten de wereld houdt door ze naïef te noemen, sterft hun manier van kijken vanzelf uit. En is zo bezien iemand naïef noemen niet veel gevaarlijker dan de naïviteit zelf?” Herinneringen, anekdotes, beschouwingen en vooral veel vragen over denken en zelf denken. Over het heersende discours en hoe het komt dat dat nu eenmaal zo dominant is en blijft. Over hoe we naar de dingen (aan)kijken om dan vast te stellen dat de maatschappelijke orde eigenlijk nét bepaalt hoe we ernaar kijken en handelen. Of dat is alvast wat ik ervan onthoud. Persoonlijk en ontwapenend geschreven. Mooi & Fris.

De debuutroman van de dichter Ocean Vuong is een schokkend familieportret en een indringend relaas van een eerste liefde, waarin de bezwerende kracht van taal en verhalen wordt aangewend als middel om te overleven en kloven te overbruggen.

Deze jonge Franse auteur beschrijft zijn jeugd in "Weg met Eddy Bellegeule" en "Ze hebben mijn vader vermoord". Hij groeit op in een arm arbeidersgezin in Picardië, gaat studeren in Parijs, ontdekt dat hij homo is. De kloof met zijn familie wordt steeds groter. Het verhaal is rauw, hard, wreed, het choqueert. En het breekt je hart, met zijn ongemeen sterke maatschappelijke dimensie.

Steeds hoger, steeds sneller, steeds gelukkiger. We zijn steeds op zoek naar het grootste geluk. Straffer nog, je eigen geluk maak je zelf. Maar voor Dirk De Wachter is het goed genoeg om gewoon te doen en bedachtzamer te leven. De Wachter zijn boodschap is niet nieuw maar daarom niet minder waardevol. Dit essay doet je stil staan bij wat er echt toe doet: zin, verbinding en engagement.

De shockdoctrine
Naomi Klein

Een bankencrisis, een verwoestende storm, een terroristische aanslag,... steeds staat de elite klaar om er gebruik van te maken om radicale beleidsveranderingen door te voeren in de nasleep van de shock: de schockdoctrine. Maatregelen die in "normale tijden" zeker protest zouden uitgelokt hebben. Naomi Klein blaast de mythe op dat de "vrije markt" voor "vije mensen" zorgt. Voorbeeld na voorbeeld onthult ze de gedachten, het geldspoor en de werkelijke macht achter de meest aangrijpende crises en oorlogen van de afgelopen jaar. Wie dit boek gelezen heeft, kan er niet meer naast kijken.

We moeten allemaal feminist zijn
Chimamanda Ngozi Adichie

De Nigeriaanse schrijfster Chimamanda Ngozi Adichie behoort tot de invloedrijkste hedendaagse Afrikaanse schrijfsters. Ze is spitant, welbespraakt en heeft gevoel voor humor. In haar romans en speeches verweeft ze haar persoonlijke ervaringen in een breder politiek en historisch kader. Thema’s zoals racisme, identiteit, migratie, feminisme en oorlog zijn nooit ver weg. Nu is er We should all be feminists, een vurig pamflet (gebaseerd op haar TedTalk) waarin Adichie het feminisme van de 21ste eeuw een nieuw gezicht geeft. Geen militantisme, geen nieuwe theorie maar een persoonlijk relaas dat aantoont hoe actueel feminisme vandaag nog is. Ze geeft voorbeelden van schaamteloze discriminatie, maar ook van de kleinere, alledaagse, vernederende gewoontes en denkpatronen. Adichie roept op tot een krachtige verandering van ons denken en doen: “Culture does not make people. People make culture. If it is true that the full humanity of women is not our culture, then we can and must make it our culture”. Hebt u na het lezen van dit kleinood zin in meer Adichie? Bekijk dan zeker ook eens The danger of a single story waarin ze waarschuwt voor een eenzijdige kijk op de zaken. Een vurig pleidooi tegen vooroordelen.

Schaarste
Sendhil Mullainathan

Waarom wachten drukbezette mensen vaak tot het laatste moment om een deadline te halen? Waarom is armoede een vicieuze cirkel? Waarom is het moeilijk te blijven weerstaan aan dat koekje wanneer we op dieet zijn? Deze vragen lijken niets met elkaar te maken hebben, maar worden in dit boek op interessante wijze met elkaar verbonden. In 'Schaarste' bieden Harvard-econoom Sendhil Mullainathan en Princeton-psycholoog Eldar Shafir een baanbrekend nieuw perspectief op het menselijk gedrag. Aan de hand van verschillende experimenten tonen ze aan dat een gebrek aan tijd of geld ons denkpatroon en handelen beïnvloedt. Hun psychologie van de schaarste is gebaseerd op principes uit de gedragswetenschappen en de economie. De theorie wordt ondersteund door anekdotes en experimenten die in klare taal worden uitgelegd. Het is toegankelijk en bevattelijk en dus voor iedereen aan te raden.

De opstand tegen het westen en het nieuwe Azië 'Waarom haten ze ons, terwijl we toch zo aardig zijn ?” (George Bush na 9/11) Als je hier graag een antwoord wil op krijgen, lees dan het boek van de Indiase schrijver Pankaj Mishra. Het is een boeiende studie waarin de intellectuele reactie op het westers imperialisme grondig verkend wordt. De dominantie van het Westen heeft namelijk niet allen geleid tot grote geopolitieke uitdagingen, ook existentiële vragen over het verlies van de eigen identiteit en tradities zorgen nog steeds voor grote problemen. Pankaj Mishra heeft in zijn analyse gebruik gemaakt van drie denkers die een belangrijke weerspiegeling zijn van de manier waarop Aziatische samenlevingen gereageerd hebben op de opkomst en inmenging van de westerse moderniteit : Jamil al-Din-al Afghani, Liang Qichao en Rabindranath Tagore. Deze eerste moderne Aziaten stonden tevens aan het begin van het proces waarin de haat tegen het Westen en de westerse overheersing omgevormd wordt tot massale nationalistische bevrijdingsbewegingen. 'Op de ruïnes van het imperialisme' onthult het ware en niet erg fraaie gezicht van de westerse koloniale onderdrukking in Azië en verbindt tevens de huidige problemen met de onverzadigbare hebzucht waarin leugens en halve waarheden nog steeds onze kijk op de wereld vertroebelen. Pankaj Mishra verdient zeker een plekje naast Franz Fanon en Edward Saïd.

Bult
Marieke de Maré

Eenvoud, rust en vertraging, met personages die al snel in je hart kruipen. Veel gedachten, in weinig woorden en veel witregels. Mooi, poëtisch. Een ideaal lockdownboekje, en wellicht nog mooier als we straks met zijn allen terug een versnelling hoger schakelen.

Ségou, 'de tuin der listen', is de hoofdstad van een machtig rijk in Noordwest-Afrika. De burgers aanbidden hun fetisjen en genieten van hun voorrechten als heersers over vele onderworpen volkeren in de omstreek. Totdat in het midden van de vorige eeuw vanuit het noorden de roep naar Allah doorklinkt - en zich in dezelfde tijd de eerste blanke voor de poorten van Ségou aandient. De priesters raadplegen de heilige voorwerpen en duiden de tekens: het einde van het leven zoals zij het kennen is in zicht; niets meer zal zijn zoals het was...

Mr Gwyn
Alessandro Baricco

Jasper Gwyn woont in Londen en is een succesvol romanschrijver. Daarnaast schrijft hij regelmatig artikelen voor gerenommeerde kranten, en zonder zelf te begrijpen waarom, levert hij ineens een stuk in waarin hij aankondigt te stoppen met het schrijven van fictie. Al snel voelt Gwyn dat hij niet kan leven zonder iets te scheppen en wordt het hem duidelijk wat hij wil gaan doen: portretten schrijven. Als een echte kunstschilder laat hij mensen naakt voor zich poseren in zijn atelier, al houdt poseren in dit geval in dat ze wekenlang dag in, dag uit ‘zichzelf moeten zijn’ in die ruimte, zonder op hem te letten. Het resultaat is een uniek portret, dat alleen door de persoon in kwestie gelezen mag worden. Niemand begrijpt aanvankelijk waar hij mee bezig is, totdat zijn eerste model en assistente Rebecca langzamerhand het mysterie van Jasper Gwyn ontrafelt.

Oksana
Donald Niedekker

In korte suggestieve scènes beschrijft Donald Niedekker het leven van Lena. Ze wordt geboren in een dorp bij Tsjernobyl en groeit op bij haar grootmoeder nadat ze haar ouders bij de ramp heeft verloren. Ze wil balletdanseres worden, maar als die carrière na een zware blessure is afgesloten, besluit ze haar geluk in het Westen te zoeken. Na een nachtmerrieachtige boottocht raakt ze verstrikt in de vrouwenhandel. Oksana is een roman en een dans, zwart en licht, een continent en een tijdperk doorkruisend. Rivieren, snelwegen, repetitielokalen, bordelen en buitenwijkvilla's vormen het decor voor een tegelijk lyrisch en bitter relaas. "Poëtisch en lyrisch waar het kan, nuchter en suggestief waar het kwaad eenvoudigweg te groot is," zo omschrijft de jury van de Fintro Literatuurprijs Oksana.

Schorshuiden
Annie Proulx

Het was lang wachten op deze nieuwe roman van Pulitzerprijswinnaar Annie Proulx. Maar het was het waard. Op zoek naar geld komen twee blanke kolonisten aan in Noord Amerika. Doorheen het boek krijgen we verhaal van hun nakomelingen dat eigenlijk het verhaal vertelt van onderdrukkers en onderdrukten, de relatie tussen mens en natuur (met een prominente rol voor het bos) en het hebzuchtige kapitalisme. Een dik boek met een boodschap, maar de verteldrift van Annie Proulx neemt je zonder probleem 800 pagina’s mee in deze geschiedenis.

Wreed schoon
Marita de Sterck

Antropologe Marita de Sterck toonde met vorig werk al dat ze een rasvertelster is. In deze bundel verzamelde ze sprookjes over heel de wereld, op zoek naar verschillen en gelijkenissen met de sprookjes die we kennen. Ze doet dat ongecensureerd, zonder de sprookjes te verkinderen en in een vlotte stijl. Laat je verrassen en maak kennis met Cinderella’s uit alle continenten, duivels en heksen, slimme dappere meisjes en vrouwen, liefde en lust in alle tinten van de wereld.

In de jaren dertig is het miserie troef op het Amerikaanse platteland. Carson McCullers volgt verschillende personages in een kleine gemeenschap tijdens hun dagelijkse strijd met het harde leven. Ze doet dat in een fantastisch geschreven en heldere stijl: met weinig woorden weet ze veel te zeggen. Het boek kreeg me helemaal in de greep omdat het erg beklijvend vertelt over de veerkracht van de mens. Een terecht weer opgevist literair pareltje.

Verbroken beloftes
Jenny Offill

Ze is jong, dapper en heeft onbezonnen, hoopvolle toekomstplannen. Ze trouwt, krijgt een kind en is gelukkig. Maar dan, langzaam en stilletjes, verandert er iets. Hoewel ze had gehoopt dat de liefde voor twee mensen haar compleet zou maken, voelt ze zich niet zo. Er zit nog zo veel scheef in haar hart. Ze becommentarieert haar leven, terwijl het uit haar vingers dreigt te glippen.

Palmen op de Noordpool
Marc Ter Horst

Palmen op de Noordpool Ooit stonden er palmbomen op de Noordpool. Zie je het voor je? Over een tijdje staan ze er misschien wel weer. Want het klimaat verandert voortdurend. In de ijstijden was het veel kouder. In de tijd van de Dino's veel warmen. Maar de opwarming van nu is toch écht een ander verhaal. Het is bitter ernst en dat toont Marc ter Horst in alle eerlijkheid. Een paar jaar lang verzamelde hij alle informatie, op internet, in de krant, in boeken en bij mensen die er veel over weten. Hij zette alles op een rijtje en stelt de dingen niet zonniger voor dan ze zijn. Als ze even doorzetten begrijpen je kinderen het zeker en worden ze en echte klimaatspecialist.

Wat behouden blijft
Wallace Stegner

Deze tip van ex-collega Nikki was goud waard. Over dromen, vriendschap, het huwelijk en ouder worden. Zo eerlijk, zo ontroerend, zo mooi! Ten tijde van de Grote Depressie ontmoeten twee jonge stellen elkaar voor het eerst. Charity en Sally zijn in verwachting, Sid en Larry werken beiden aan de faculteit Engels van de Universiteit van Wisconsin. Een levenslange vriendschap is geboren. Bijna vier decennia lang delen de echtparen lief en leed. Wat behouden blijft, geschreven vanuit het perspectief van de oude Larry, is een roman die uitblinkt in stil realisme en een diep mededogen, waaruit de levenswijsheid blijkt van de auteur, die het boek – zijn laatste roman – op 78-jarige leeftijd schreef.

'They’ve done it before and they’ll do it again and when they do it — seems that only the children weep. Good Night' In Spaar de spotvogel zien we Scout en Jem Finch opgroeien in een small southern town in het Alabama van de jaren '30. Hun vader Atticus verdedigt als plaatselijke advocaat een zwarte man die beschuldigd werd van het verkrachten van een blank meisje. Door de ogen van Scout onderzoekt Harper Lee de ingebakken irrationaliteit van menselijke vooroordelen. Bij het verschijnen werd dit boek een onmiddellijk succes: het won de Pullitzer Prize en het staat tot op de dag van vandaag op de verplichte leeslijst van talloze scholen. Deze klassieker schuwt de zware thema’s dan ook niet: klasse en ongelijkheid, racisme en geweld, schuld en onschuld, moed en mededogen. Lee weet het echter een dansende lichtvoetigheid mee te geven en dat is vooral dankzij de kinderen Finch. Hun nieuwsgierigheid en speelsheid leiden ons door de eindeloze, droge zomers langs de vele excentrieke personages van Maycomb met hun vader als immer standvastig moreel kompas. Met een kinderlijk onschuldige blik volgen we Atticus’ strijd voor rechtvaardigheid en de vele hordes op dat pad. Het wordt al snel duidelijk waarom Atticus Finch voor velen nu nog steeds dient als het rolmodel voor rechtschapen advocaten. Het verhaal is simpel en laat ons eerlijk zijn, moraliserend: maar het is ook een teder en hartbrekend verhaal over menselijke hypocrisie, over kinderen en het onvermijdelijke verlies van hun onschuld. Het is doorspekt met warmte, humor en liefde. Eigenlijk is er maar één leesvoorschrift: laat uw cynisme huis. Haal de idealist in u naar boven. Neem eens een klassieker uit de kast en zet u voor een haardvuur. Dit werkt beter dan een Disneyfilm.

Oil on Water
Helon Habila

Als de vrouw van een buitenlands petrochemicus in de Nigerdelta door rebellen ontvoerd wordt, zoekt haar man een journalist die kan bewijzen dat ze nog leeft. Hij wendt zich tot de tweederangskrant Star en Zaq. De ooit zo gerespecteerde Zaq twijfelt niet. Dit is het ideale verhaal: een Brits staatsburger ontvoerd door plaatselijke militanten die strijden om hun omgeving te beschermen voor inhalige multinationale oliemaatschappijen. Perfect. Een prachtverhaal voor elke krant. Rufus, een jonge ambitieuze bureaujournalist, trekt met zijn grote voorbeeld Zaq, het binnenland in om Isabel Floode te zoeken. We krijgen het hele verhaal vanuit het standpunt van Rufus. Rufus’ hoogste ambitie is te worden zoals Zaq: een doorgewinterd reporter, geen universitaire studie, autodidact die alles wat hij wist geleerd had op de redactie, op straat en uit boeken en die in het hele land gerespecteerd werd vanwege zijn sterke liberale opvattingen. Rufus is vastbesloten om redactionele artikelen te schrijven die vol ontzag gelezen zullen worden. Hij wil geen deel uitmaken van de nieuwe, oppervlakkige, brutale en op glamour uitzijnde krantengeneratie. Hij wil daar zijn waar de geschiedenis ontstaat en er met zijn taal getuige van zijn. Helon Habila schrijft in zeer beeldende taal over het door oorlog verscheurde Nigeria, waar de olie alomtegenwoordig is, waar rivieren vervuild zijn en onbruikbaar als viswater. Hij schetst ons een grimmig en desolaat landschap waarop enkel nog gasfakkels en pijpleidingen groeien: “dezelfde lege, lage woningen, dezelfde overheersende stank van rotting, de kaalheid, de olievlekken en dezelfde ondefinieerbare droefheid in de lucht”. Habila brengt ons tot bij de doodsbange inwoners die het het zwaarst te verduren krijgen. Zij zitten klem tussen de militanten en het leger, en houden zich doof, stom en blind. De enige manier om niet volledig verpletterd te worden. Olie op water kan je lezen als een pageturner over ambitie, liefde en vriendschap maar is bovenal een meeslepend verhaal over de gevolgen van onze honger naar olie en de vernietigende kracht van hebzucht.

Stoner
John Williams

Stoner is het donkere levensverhaal van een universiteitsdocent in de letteren. William Stoner wordt eind 19e eeuw geboren in een klein gezin van hardwerkende boeren, krijgt tijdens zijn landbouwstudies een fascinatie voor letterkunde en kan achteraf lesgeven aan een kleine universiteit. Hij ondergaat stoïcijns zijn tragische levenslot: de afwezigheid van liefde, zowel in opvoeding, vriendschap en huwelijk. Hij werkt met toewijding en leeft in stilte, maar tussen de regels voel je het innerlijke vuur smeulen. Niet alleen het hoofdpersonage blinkt uit in het zwijgen: door de onderkoelde schrijfstijl suggereert de schrijver een gevoelsleven dat niet expliciet wordt beschreven. Of hoe een grijze muis bewondering afdwingt in een prachtig geschreven roman.

Census
Census van Jesse Ball

Als een getuige stap je in het leven van de volksteller, zijn zoon en iedereen die ze ontmoeten. Soms hartelijk, soms wreed en onverschillig...een kaleidoscoop aan ervaringen. Het boek leest als een sprookje over empathie, verhalend, filosofisch, soms wispelturig en grillig. Lees, geniet en val als een blok voor de weduwenaar, zijn zoon en de literatuur van Jesse Ball.