Ontdek de auteur: Jón Kalman Stefánsson

Onderstaand portret verscheen in onze nieuwsbrief. Wenst u onze nieuwsbrief ook te ontvangen? Dan kan u zich hier inschrijven.

Hij is geboren en getogen in een van de dunst bevolkte streken van Europa, waar het leven geprangd zit tussen de ijzige onbuigzaamheid van de bergen en de peilloze diepte van de zee. IJsland is een van de mooiste maar ook een van de meest onbarmhartige plekken ter wereld, waar de wind onophoudelijk de vlakte geselt en de mensen uit elkaar waait. Stefánssons verhalen vloeien voort uit die frictie tussen schoonheid en wreedheid, liefde en eenzaamheid. Hij schrijft zowel over de nietigheid van de mens tegenover het landschap, als over de grootsheid van de menselijke geest waarin zo veel leeft en beweegt dat het gewicht ervan bij tijden nauwelijks te dragen lijkt.

De voorbije decennia heeft de IJslander in alle discretie een indrukwekkend en eigengereid oeuvre bij elkaar geschreven. De setting wordt steevast gevormd door de weidse, eenzame decors van zijn thuisland, schaars bevolkt door zoekende maar halsstarrige mensen die zich een weg door het leven ploeteren. Hij mikt op de kern van hun bestaan, geschuurd door de wind en de zee, de liefde en de dood.

Sinds het verschijnen van zijn eerste dichtbundel in 1988 wijdt hij zich volledig aan de literatuur, maar in een vorig leven was de IJslander achtereenvolgens metselaar, visser, herder en bibliothecaris. Misschien verklaart dat waarom zijn boeken zo fysiek zijn. Ze gaan over handen die werken, lichamen die zich uitputten en gedachten die wegdrijven op het ritme van een wandeling.In 'Het verhaal van Asta', zijn vorige boek, laat hij de liefde de boventoon voeren. De liefde in al haar facetten: de uitzinnige, hemelsbrede liefde, de liefde die vergiftigt en in de ziel kerft, de liefde die langzaam verbleekt en verpietert. Stefánsson schuwt de zwaarte niet, maar danst er ook altijd weer lichtvoetig van weg. Hoe duister het ook wordt, altijd gloort ergens een randje licht. Zijn boeken zitten vol hoop en humor.

Diep vanbinnen is de romancier nog altijd een dichter, die zijn romans laat ademen als poëzie en tussen de regels het onzegbare weet te vatten. In 'Het verhaal van Asta' klinkt dat als volgt: ‘Jij ziet het louter als dromerij. Het zij zo. Maar of je het nu leuk vindt of niet, die verdomde poëzie is soms als enige in staat het bestaan te verklaren zoals het daadwerkelijk is.’

Over een van zijn personages wordt gezegd dat hij een diepe stem heeft, ‘zo diep dat het lijkt alsof ze niet van hem komt, maar vanuit de aarde’. Het zou over Stefánsson zelf kunnen gaan. Zijn verhalen lijken op te rijzen uit de stenige IJslandse bodem en de ziel van de eenzelvige bewoners.

Doorheen de jaren heeft hij een volstrekt unieke stem laten rijpen. Wars van elke toegeving volgt hij zijn eigen spoor. Hij rafelt zijn verhalen uit elkaar, doorzeeft ze met poëtische beelden en eigenzinnige wijsheden, en gaat aan de haal met structuur en tijdsverloop. Een leven kan je nu eenmaal niet lineair vertellen van de wieg tot het graf. ‘Zodra de eerste herinnering zich in het bewustzijn heeft geworteld, houden we op lineair waar te nemen en te denken en daarna leven we net zo goed in wat is geweest als in dat wat er nu gebeurt.

’Twee jaar na 'Het verhaal van Asta' ligt nu de vertaling van 'Het geknetter in de sterren' in de winkel. Een familieverhaal over liefde, tijd en onverbrekelijke banden. Over een zevenjarige jongen die net zijn moeder is verloren en moet leren leven met een stiefmoeder. Hij vlucht weg in een eigen wereld van verbeelding, waarin dromen en familielegendes versmelten tot een aangrijpende vertelling. Een boek waar we alvast heel erg naar uitkijken.

Het geknetter in de sterren

In Het geknetter in de sterren van Jón Kalman Stefánsson moet de kleine jongen die net zijn moeder heeft verloren een nieuw woord leren: stiefmoeder. ‘Nu ga je het krijgen,’ zeggen zijn vriendjes als de jongen een stiefmoeder krijgt, en omdat zijn vader vaak weg is, vlucht de jongen met zijn tinnen soldaatjes in een droomwereld: hele legers helpen hem te strijden tegen zijn eenzaamheid. Hij krijgt ook aandacht van zijn grootmoeder, die hem verhalen vertelt over haar ouders: de ondernemende overgrootvader die de familie tot aan de afgrond bracht en de overgrootmoeder die afsprak met een kapitein. In poëtische zinnen vangt de volwassen verteller zijn jeugd en zijn familie.
€21,99 -  Uitgeverij Ambo Anthos► het boek inkijken en bestellen kan je hier

Het verhaal van Asta ♥ favoriet van Jan ♥

Stavanger, Noorwegen. Sigvaldi ligt op de stoep: hij is van een ladder gevallen. Net als de wolken die steeds van uiterlijk veranderen, veranderen zijn herinneringen met de tijd. Liggend op de stoep herinnert hij zich de man die hij dertig jaar geleden was in IJsland, een man die ’s winters op zee voer en ’s zomers als schilder werkte. Zijn eerste vrouw, Helga, was diep verliefd op hem en toch onrustig. Ze noemden hun tweede dochter Ásta, naar een heldin uit de IJslandse literatuur. Een voornaam met een belangrijke betekenis – het lijkt heel erg op het IJslandse woord voor liefde – maar die slechts ongeluk zal brengen.
€23,99 -  Uitgeverij Ambo Anthos► het boek inkijken en bestellen kan je hier

Andere titels
- Zomerlicht, en dan komt de nacht ► inkijken of bestellen kan je hier
- Het hart van de mens ► inkijken of bestellen kan je hier
- Hemel en hel ► inkijken of bestellen kan je hier
- Iets ter grootte van het universum ► inkijken of bestellen kan je hier
- Het verdriet van de engelen ► inkijken of bestellen kan je hier